TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. KDIGO CKD-MBD Update Work Group (2017), Clinical practice guideline update for the diagnosis, evaluation, prevention, and treatment of CKDMBD. Kidney International Supplements. 7(1): 1–59.

2. Đỗ Gia Tuyển (2021), Bệnh thận mạn – Định nghĩa và thuật ngữ. Bệnh học nội khoa Thận-Tiết niệu, Tập 2. Nhà xuất bản Y học: 131–136.

3. Trường Đại học Y Hà Nội (2001), Tuyến cận giáp trạng. Sinh lý học, Tập 2. Nhà xuất bản Y học, Hà Nội: 101–105.

4. International Society of Nephrology (2009), KDIGO clinical practice guideline for the diagnosis, evaluation, prevention, and treatment of chronic kidney disease–mineral and bone disorder. Kidney International Supplements (113): S1–130.

5. National Kidney Foundation (2003), K/DOQI clinical practice guidelines for bone metabolism and disease in chronic kidney disease. American Journal of Kidney Diseases. 42(4 Suppl 3): S1–201.

6. Mazzaferro S, Tartaglione L, Cohen-Solal M, et al. (2025), Pathophysiology and therapies of CKD-associated secondary hyperparathyroidism. Clinical Kidney Journal. 18(Suppl 1): i15–i26.

7. Silver J, Naveh-Many T (2009), Phosphate and the parathyroid. Kidney International. 75(9): 898–905.

8. Wei Y, Lin J, Yang F, et al. (2016), Risk factors associated with secondary hyperparathyroidism in patients with chronic kidney disease. Experimental and Therapeutic Medicine. 12(2): 1206–1212.

9. Wang Y, Liu J, Fang Y, et al. (2024), Estimating the global prevalence of secondary hyperparathyroidism in patients with chronic kidney disease: a meta-analysis. Frontiers in Endocrinology. 15: 1400891.

10. Cozzolino M, Brancaccio D, Gallieni M, Slatopolsky E (2005), Pathogenesis of vascular calcification in chronic kidney disease. Kidney International. 68(2): 429–436.

11. Nguyễn Hữu Dũng (2022), Khảo sát tình trạng cường cận giáp thứ phát ở bệnh nhân suy thận mạn giai đoạn cuối điều trị thận nhân tạo chu kỳ tại Bệnh viện Bạch Mai. Hội nghị Khoa học kỹ thuật Bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bozorgmehr R, Bahrani V, Fatemi A. (2017). Ventilator-Associated Pneumonia and Its Responsible Germs; an Epidemiological Study. Emerg (Tehran). 2017;5(1): e26.

2. Kalil AC, Metersky ML, Klompas M, et al. (2016). Management of Adults With Hospital-acquired and Ventilator-associated Pneumonia: 2016 Clinical Practice Guidelines by the Infectious Diseases Society of America and the American Thoracic Society. Clin Infect Dis. 2016; 63(5):e61-e111. doi:10.1093/ cid/ciw353

3. WHO (2025).Report on the Burden of Endemic Health Care-Associated Infection Worldwide. Accessed October 20, 2025. https://www.who.int/ publications/i/item/ report-on-the-burden-of-endemic-health-care-associated-infection-worldwide

4. Epidemiology, pathogenesis, microbiology, and diagnosis of hospital-acquired and ventilator-associated pneumonia in adults - UpToDate. Accessed February 10, 2025. https://www.uptodate.com/contents/ epidemiology-pathogenesis-microbiology-anddiagnosis-of-hospital-acquired-and-ventilator-associated-pneumonia-in-adults

5. Jones RN. (2010). Microbial etiologies of hospital-acquired bacterial pneumonia and ventilator-associated bacterial pneumonia. Clin Infect Dis. 2010;51 Suppl 1:S81-87. doi:10.1086/653053

6. Vallecoccia MS, Dominedò C, Cutuli SL, Martin-Loeches I, Torres A, De Pascale G. (2020). Is ventilated hospital-acquired pneumonia a worse entity than ventilator-associated pneumonia? Eur Respir Rev. 2020; 29(157):200023. doi:10.1183/16000617.0023-2020

7. Yokoe DS, Anderson DJ, Berenholtz SM, et al. (2014). A compendium of strategies to prevent healthcare-associated infections in acute care hospitals: 2014 updates. Infect Control Hosp Epidemiol. 2014;35(8) :967-977. doi:10.1086/677216

8. Li X, Li L, Liu L, et al. (2020). Risk Factors of Multidrug Resistant Pathogens Induced Infection in Severe Acute Pancreatitis. Shock. 2020;53(3):293-298. doi:10.1097/SHK.0000000000001371

9. Blot S, Koulenti D, Dimopoulos G, et al. (2014). Prevalence, risk factors, and mortality for ventilator-associated pneumonia in middle-aged, old, and very old critically ill patients*. Crit Care Med. 2014;42(3):601-609. doi:10.1097/01. ccm.0000435665.07446.50

10. Vincent JL, Sakr Y, Singer M, et al. (2017). Prevalence and Outcomes of Infection Among Patients in Intensive Care Units in 2017.JAMA. 2020;323(15):1478- 1487. doi:10.1001/jama.2020.2717

11. Restrepo MI, Peterson J, Fernandez JF, Qin Z, Fisher AC, Nicholson SC. (2013). Comparison of the bacterial etiology of early-onset and late-onset ventilator-associated pneumonia in subjects enrolled in 2 large clinical studies. Respir Care. 2013;58(7):1220-1225. doi:10.4187/respcare.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Logan SA, MacMahon E. (2028). Viral meningitis. BMJ. Jan 5 2008;336 (7634):36-40.

2. McGill F, Griffiths MJ, Solomon T. (2017). Viral meningitis: current issues in diagnosis and treatment. Curr Opin Infect Dis. Apr 2017;30(2):248-256.

3. Wright WF, Pinto CN, Palisoc K, Baghli S. (2019). Viral (aseptic) meningitis: A review. J Neurol Sci. Mar 15 2019;398:176-183.

4. Hải ĐT, Lâm NV, Loan TT (2025). Đặc Điểm Lâm Sàng, Cận Lâm Sàng Và Kết Quả Điều Trị Trẻ Mắc Viêm Màng Não Do Enterovirus. 2025;66 (CĐ1).

5. Michos AG, Syriopoulou VP, Hadjichristodoulou C, et al. (2007). Aseptic meningitis in children: analysis of 506 cases. PLoS One. Aug 1 2007;2(7):e674.

6. Pommier JD, Gorman C, Crabol Y, et al. (2022). Childhood encephalitis in the Greater Mekong region (the SouthEast Asia Encephalitis Project): a multicentre prospective study. Lancet Glob Health. Jul 2022;10(7):e989-e1002.

7. Ngọc Rạng N, Thanh Long D. (2021). Nguyên nhân và đặc điểm lâm sàng bệnh viêm não ở trẻ em tại tỉnh An Giang. Tạp chí Y học Việt Nam. 03/10 2021;498(1)

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. International Agency for Research on Cancer. GLOBOCAN 2022: Viet Nam fact sheet. Lyon: International Agency for Research on Cancer; 2024.

2. Pham DX, Phung AHT, Nguyen HD, et al. Trends in colorectal cancer incidence in Ho Chi Minh City, Vietnam (1996–2015): joinpoint regression and age-period-cohort analyses. Cancer Epidemiol. 2022;77:102113. doi:10.1016/j. canep.2022.102113.

3. Fuchs CS, Giovannucci EL, Colditz GA, Hunter DJ, Speizer FE, Willett WC. A prospective study of family history and the risk of colorectal cancer. N Engl J Med. 1994;331(25):1669-1674. doi:10.1056/NEJM199412223312501.

4. Pariente A, Milan C, Lafon J, Faivre J. Colonoscopic screening in firstdegree relatives of patients with “sporadic” colorectal cancer: a case-control study. Gastroenterology. 1998;115(1):7-12. doi:10.1016/S0016-5085(98)70358-0.

5. Cross AJ, Pollock JRA, Bingham SA. Haem, not protein or inorganic iron, is responsible for endogenous intestinal N-nitrosation arising from red meat. Cancer Res. 2003;63(10):2358-2360.

6. Otani T, Iwasaki M, Yamamoto S, et al. Alcohol consumption, smoking, and subsequent risk of colorectal cancer in middle-aged and elderly Japanese men and women: Japan Public Health Center-based Prospective Study. Cancer Epidemiol Biomarkers Prev. 2003;12(12):1492-1500.

7. Fedirko V, Tramacere I, Bagnardi V, et al. Alcohol drinking and colorectal cancer risk: an overall and dose-response meta-analysis of published studies. Ann Oncol. 2011;22(9):1958-1972. doi:10.1093/annonc/mdq653.

8. Lynch HT, Smyrk TC, Watson P, et al. Genetics, natural history, tumor spectrum, and pathology of hereditary nonpolyposis colorectal cancer: an updated review. Gastroenterology. 1993;104(5):1535-1549. doi:10.1016/0016- 5085(93)90368-M.

9. Johnson CD, Chen MH, Toledano AY, et al. Accuracy of CT colonography for detection of large adenomas and cancers. N Engl J Med. 2008;359(12):1207- 1217. doi:10.1056/NEJMoa0800996.

10. Soetikno RM, Kaltenbach T, Rouse RV, et al. Prevalence of nonpolypoid (flat and depressed) colorectal neoplasms in asymptomatic and symptomatic adults. JAMA. 2008;299(9):1027-1035. doi:10.1001/jama.299.9.1027.

11. Fleming M, Ravula S, Tatishchev SF, Wang HL. Colorectal carcinoma: pathologic aspects. J Gastrointest Oncol. 2012;3(3):153-173. doi:10.3978/j. issn.2078-6891.2012.030.

12. Edge SB, Compton CC. The American Joint Committee on Cancer: the 7th edition of the AJCC Cancer Staging Manual and the future of TNM. Ann Surg Oncol. 2010;17(6):1471-1474. doi:10.1245/s10434-010-0985-4.

13. WHO. Classification of Tumours Editorial Board. Digestive System Tumours. 5th ed. Lyon: International Agency for Research on Cancer; 2019.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. World Health Organization. WHO guidelines on surgical care. Geneva: WHO; 2016.

2. Mitchell M. Patient anxiety and modern elective surgery: A literature review. J Clin Nurs. 2012;21(9–10):1246–1254.

3. Latif A, et al. Anxiety and depression in surgical patients. Ann Med Surg. 2017;20:55–59.

4. Mulugeta H, et al. Preoperative anxiety and associated factors. BMC Surg. 2018;18:83.

5. Nguyễn Thị Hà. Chăm sóc người bệnh sau nội soi điều trị sỏi tiết niệu. Tạp chí Điều dưỡng. 2019;2:45–52.

6. Đinh Ngọc Sơn. Nghiên cứu lo âu ở bệnh nhân phẫu thuật. Tạp chí Y học Việt Nam. 2017;459:88–94.

7. Phạm Ngọc Hưng. Điều trị sỏi tiết niệu bằng nội soi ngược dòng. Y học thực hành. 2011;784:23–28.

8. Lovibond SH, Lovibond PF. Manual for the Depression Anxiety Stress Scales (DASS). 2nd ed. Sydney: Psychology Foundation; 1995.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Phạm Thị Minh Đức (2009), Sinh lý học, Nhà xuất bản Giáo dục, tr.142–146.

2. Phan Hữu Duyệt (2008), Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng, đánh giá mức độ suy hô hấp của bệnh nhân tại khoa HSTC bệnh viện Chợ Rẫy, Luận văn Tiến sĩ Y học.

3. Lê Thị Hà Giang (2021), Thực trạng phân loại và xử trí ban đầu bệnh nhân suy hô hấp cấp khám tại khoa Cấp cứu bệnh viện đa khoa Đồng Văn, Đề tài nghiên cứu khoa học cấp cơ sở.

4. Kim J.H., et al. (2021), Acute respiratory failure in elderly patients in Korea, Korean J Crit Care Med, 35(4): 233–240.

5. Nguyễn Thị Thoa (2011), Thực trạng phân loại và xử trí ban đầu bệnh nhân suy hô hấp cấp tại khoa Cấp cứu bệnh viện Thanh Nhàn, Khóa luận tốt nghiệp, Đại học Thăng Long.

6. GOLD (2023), Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease.

7. Smith L., et al. (2021), COPD exacerbations and emergency admissions in the US, Chest, 160(3): 911–920.

8. ATS/ERS (2017), Standards for the management of acute respiratory failure, Eur Respir J.

9. Nguyễn Thị Kim Cúc (2020), Thực trạng công tác tiếp đón và phân loại bệnh nhân tại khoa Cấp cứu bệnh viện Đa khoa Đức Giang, Đề tài nghiên cứu khoa học cấp cơ sở.

10. Nguyễn Văn Học (2025), cải tiến thời gian tiếp đón bệnh nhân tại khoa Cấp Cứu bệnh viện đa khoa Đức Giang năm 2025. Sáng kiến cải tiên kỹ thuật năm 2025

11. Nguyễn Thị Vân (2018), Chất lượng chăm sóc điều dưỡng tại một số bệnh viện tuyến tỉnh, Tạp chí Điều dưỡng.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bộ Y tế. Quyết định số 3671/QĐ-BYT ngày 27/9/2012 về việc ban hành Hướng dẫn phòng ngừa chuẩn trong các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Hà Nội: Bộ Y tế; 2012.

2. Bộ Y tế. Thông tư số 16/2018/TT-BYT ngày 20/7/2018 quy định về kiểm soát nhiễm khuẩn trong các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Hà Nội: Bộ Y tế; 2018.

3. Bộ Y tế. Hướng dẫn kiểm soát nhiễm khuẩn trong các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Hà Nội: NXB Y học; 2020.

4. World Health Organization. Core components for infection prevention and control programmes. Geneva: WHO; 2016.

5. World Health Organization. WHO guidelines on hand hygiene in health care. Geneva: WHO; 2009.

6. Centers for Disease Control and Prevention. Guideline for isolation precautions. Atlanta: CDC; 2017.

7. Centers for Disease Control and Prevention. Standard precautions for all patient care. Atlanta: CDC; 2019.

8. Nguyễn Thị Kim Tiến, Trần Đắc Phu. Kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện – Thực trạng và giải pháp. Tạp chí Y học Việt Nam. 2018;465(1):5–10.

9. Trần Thị Lệ, Nguyễn Văn Hưng. Kiến thức và thực hành phòng ngừa chuẩn của sinh viên điều dưỡng. Tạp chí Điều dưỡng Việt Nam. 2019;2(1):45–51.

10 Nguyễn Thị Hạnh, Phạm Văn Quang. Hiệu quả đào tạo kiểm soát nhiễm khuẩn đối với sinh viên điều dưỡng. Tạp chí Y học Việt Nam. 2023;528(1):76–82.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bùi Anh Sơn, Dương Đình Chỉnh, Tăng Xuân Hải, Lê Thị Hồng Hanh, Trần Vân Anh. Khảo sát sự phân bố các type huyết thanh của phế cầu gây viêm phổi ở trẻ em dưới 5 tuổi tại Nghệ An năm 2020-2022. Tạp chí Y học Cộng đồng. 2022;63(chuyên đề 3-HN Sản Nhi Nghệ An). doi:10.52163/yhc.v63i8.522.

2. Nguyễn Thị Hương, Nguyễn Văn An, Phạm Thị Loan, Lê Hạ Long Hải. Tình hình kháng kháng sinh của Streptococcus pneumoniae gây nhiễm khuẩn hô hấp ở trẻ em dưới 6 tuổi tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang năm 2023. Tạp chí Y học Việt Nam. 2024;541(3). doi:10.51298/vmj.v541i3.10913.

3. Trần Quang Khải, Nguyễn Thị Diệu Thúy, Trần Đỗ Hùng. Tỷ lệ phân lập, đề kháng kháng sinh của Streptococcus pneumoniae gây viêm phổi nặng ở trẻ em Cần Thơ. Tạp chí Nghiên cứu Y học. 2021;145(9):229-240. doi:10.52852/ tcncyh.v145i9.419.

4. Greenwood B. The epidemiology of pneumococcal infection in children in the developing world. Philos Trans R Soc Lond B Biol Sci. 1999;354(1384):777- 785. doi:10.1098/rstb.1999.0430.

5. Schroeder MR, Stephens DS. Macrolide resistance in Streptococcus pneumoniae. Front Cell Infect Microbiol. 2016;6:98. doi:10.3389/fcimb.2016.00098.

6. Mohanty S, Feemster K, Yu KC, Watts JA, Gupta V.Trends in Streptococcus pneumoniae antimicrobial resistance in US children: a multicenter evaluation. Open Forum Infect Dis. 2023;10(3):ofad098. doi:10.1093/ofid/ofad098